EU-ETS en ETS-2 handelssystemen in het kort
Het EU-ETS (Emission Trade System) en ETS-2 zijn beide Europese handelssystemen voor CO2-emissies die qua werking veel op elkaar lijken maar toch los van elkaar functioneren. Dit doordat deze systemen zijn gericht op verschillende sectoren. Het EU-ETS, ook wel ETS-1 genoemd, is gericht op stationaire industriële installaties, luchtvaart en zeevaart. Bedrijven in deze sectoren moeten emissierechten kopen en jaarlijks hun CO2-uitstoot rapporteren. Het ETS-2, dat in 2027 van start gaat, is specifiek opgezet voor brandstofleveranciers en omvat de CO2-emissies afkomstig van brandstoffen die worden gebruikt in de bouw-, transport- en overige sectoren. Terwijl het EU-ETS zich richt op de grootste vervuilers, breidt ETS-2 het emissiehandelssysteem uit naar kleinere, maar talrijke bronnen van CO2-uitstoot. Bovendien kunnen emissierechten uit ETS-1 niet worden overgezet naar ETS-2, waardoor er twee aparte markten voor emissierechten ontstaan. Deze uitbreiding is bedoeld om een bredere dekkingsgraad van emissiereductie in de EU te bereiken en de klimaatdoelstellingen van de Europese Green Deal te ondersteunen.
Deelname criteria ETS-2
Brandstofleveranciers krijgen extra verplichtingen onder ETS-2. De co2-uitstoot van hun geleverde brandstoffen moet gemonitord worden, gevolgd door rapportages om uiteindelijk emissierechten in te leveren. Om te bepalen of jouw bedrijf verplicht moet deelnemen aan het ETS-2 moet je de volgende drie punten beoordelen binnen jouw bedrijf:
- Ben je een gereglementeerde entiteit als brandstofleverancier? Kort gezegd houdt dit in dat je als bedrijf accijns plichtig bent voor minerale oliën of energiebelasting betaald voor kolen of gas.
- Aan welke sectoren wordt de brandstof geleverd voor eindgebruik? Momenteel zijn de ETS-2 sectoren; gebouw-, wegvervoer-, energie industrieën-, be- en verwerkende industrie en bouwsector.
- Levert jouw bedrijf één of meer van de volgende brandstoffen; benzine, gasolie, kerosine, LPG, aardgas, zware stookolie, kolen, cokes, butaan of propaan?
Levert jouw bedrijf binnen alle drie bovengenoemde punten, dan geldt de verplichting deel te nemen aan het ETS-2. Er is geen drempelwaarde betreffende ETS-2, ongeacht de hoeveelheden geleverde brandstof of CO2-uitstoot zijn bovenstaande criteria leidend. Voor de afnemende partij heeft ETS-2 geen verplichtingen. Voldoet jouw bedrijf aan 2 of minder punten dan bestaat er tot op heden geen verplichting. Het is verstandig de wijzigingen in de gaten te houden. Er liggen namelijk plannen klaar om ETS-2 breder in te voeren. Waardoor uitgezonderde sectoren zoals land- en bosbouw, visserij, scheepvaart en spoor wellicht niet uitgezonderd blijven.
Vergunningaanvraag ETS-2
Hoewel de ETS-2 in 2027 in werking treedt, start de verplichting om de emissies te monitoren komend jaar al. Om dat te realiseren moet er vóór 1 november 2024 een vergunning zijn aangevraagd bij de NEa (Nederlandse Emissieautoriteit), medio augustus zou dit mogelijk moeten zijn. Vanaf 1 januari 2025 gaat de vergunningsplicht van start, de NEa zal monitoren of er een vergunningaanvraag is ingediend voor deze datum, zij zullen nog niet handhaven. Vanaf 2025 moeten vergunde bedrijven jaarlijks op 30 april hun CO2-emissies rapporteren die samenhangen met het verbruik van de geleverde brandstoffen.
Voor het verkrijgen van een vergunning is een monitoringsplan (MP) nodig. Hierin moet beschreven staan hoe de emissie van de geleverde brandstoffen wordt bepaald.
Bereid je als bedrijf alvast goed voor en zorg dat je een geldig KvK nummer met de juiste B.V. en adresgegevens hebt geregistreerd. Voor de aanvraag van een vergunning heb je ook eHerkenning met betrouwbaarheidsniveau EH3 nodig. Hiermee kan medio augustus 2024 worden ingelogd in het EHP (Emissie Handel Platform van de NEa), waar het monitoringsplan kan worden ingevuld en de aanvraag voor de vergunning ingediend wordt. De beschikbare rechten worden vanaf 2027 geveild.
