Omgevingswet
De Omgevingswet is sinds 1 januari 2024 van kracht en brengt de regels voor de fysieke leefomgeving samen in één wettelijk stelsel. Voor organisaties betekent dit niet alleen een andere opbouw van wet- en regelgeving, maar ook een nieuwe manier van kijken naar vergunningen, meldingen en wettelijke verplichtingen.
De grootste uitdaging? Niet zozeer weten dát de Omgevingswet bestaat, maar begrijpen welke regels voor jouw organisatie gelden en hoe je hier in de praktijk aan voldoet.
Op deze pagina leggen we uit wat de Omgevingswet inhoudt, wanneer je mogelijk een vergunning of melding nodig hebt en hoe je grip houdt op de naleving van jouw wettelijke verplichtingen.
De Omgevingswet bundelt tientallen bestaande wetten en regels voor de fysieke leefomgeving in één wettelijk stelsel. Hieronder vallen onder meer regels over milieu, bouwen, water, bodem en natuur.
Het doel van de Omgevingswet is om regelgeving overzichtelijker te maken en besluitvorming te vereenvoudigen. Tegelijkertijd krijgen gemeenten meer ruimte om eigen regels vast te stellen in het omgevingsplan. Daardoor kunnen regels per locatie verschillen.
Voor organisaties verandert er vooral iets in de manier waarop wet- en regelgeving is georganiseerd. De verplichtingen verdwijnen niet, maar zijn anders gestructureerd en kunnen op een andere plaats terug te vinden zijn.
De Omgevingswet is een kaderwet. Veel praktische regels voor bedrijven zijn uitgewerkt in onder andere het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en het omgevingsplan van de gemeente.
Welke verplichtingen voor jouw organisatie gelden, hangt af van de activiteiten die je uitvoert. Denk bijvoorbeeld aan productieprocessen, opslag van gevaarlijke stoffen, bouwen, lozingen of werkzaamheden die invloed hebben op de leefomgeving.
Afhankelijk van jouw situatie kun je te maken krijgen met:
• algemene regels;
• een informatieplicht;
• een meldingsplicht;
• een omgevingsvergunning;
• vergunningvoorschriften;
• milieuregels uit het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal).
Daarmee stopt het niet. Het is minstens zo belangrijk om deze verplichtingen goed te organiseren binnen jouw organisatie. Wie is verantwoordelijk? Welke acties moeten worden uitgevoerd? En hoe toon je tijdens een audit of inspectie aan dat je aan de regels voldoet?
Een veelgestelde vraag is of een activiteit vergunningplichtig is. Dat is lang niet altijd het geval.
Voor veel activiteiten gelden algemene regels. Soms moet je vooraf een melding doen of bepaalde informatie aanleveren. Alleen voor specifieke activiteiten is een omgevingsvergunning nodig.
Welke verplichting geldt, is afhankelijk van verschillende factoren, zoals:
• de aard van de activiteit;
• de locatie;
• de mogelijke gevolgen voor de leefomgeving;
• de landelijke en lokale regelgeving.
Twijfel je welke regels voor jouw organisatie gelden? Dan is het verstandig dit vooraf goed uit te zoeken. Zo voorkom je vertraging, onnodige kosten of overtredingen.
Het kennen van de wet is één stap. De grootste uitdaging ligt vaak in de dagelijkse uitvoering.
Veel organisaties weten welke wet- en regelgeving op hen van toepassing is. Toch blijkt het in de praktijk niet altijd eenvoudig om wettelijke verplichtingen te vertalen naar concrete werkzaamheden.
Vragen die we regelmatig tegenkomen zijn:
• Welke verplichtingen gelden precies voor onze organisatie?
• Welke maatregelen moeten we nemen?
• Wie is verantwoordelijk voor de uitvoering?
• Welke registraties of documenten dienen als bewijs?
• Hoe blijven we op de hoogte van wijzigingen in wet- en regelgeving?
Door deze vragen structureel te beantwoorden, ontstaat niet alleen meer overzicht. Je maakt ook inzichtelijk hoe jouw organisatie invulling geeft aan de wettelijke verplichtingen.
De Omgevingswet vraagt om meer dan alleen kennis van wet- en regelgeving. Je wilt ook weten welke verplichtingen voor jouw organisatie gelden en hoe je hier aantoonbaar aan voldoet.
Lexerta ondersteunt organisaties bij het vertalen van wet- en regelgeving naar de praktijk. Dat doen we met actuele juridische content, praktisch advies en slimme software die helpt om verplichtingen, acties en bewijslast overzichtelijk te beheren.
Of je nu ondersteuning zoekt bij vergunningen, compliance-audits, tijdelijke HSE-ondersteuning of het beheersen van wettelijke verplichtingen, wij helpen je om compliance beheersbaar en aantoonbaar te maken.